Na terenie Polski potwierdzono już przynajmniej 1905 przypadków obecności koronawirusa SARS CoV-19 u obywateli naszego kraju. Liczba zachorowań rośnie, wprowadzono stan zagrożenia epidemiologicznego, zaleca się pozostanie w domach i ścisłe przestrzeganie zasad higieny. Potwierdzono także pierwsze przypadki wyleczenia chorych. Sprawdź, co robić by maksymalnie ograniczyć ryzyko zarażenia. Dowiedz się jak postępować, jeśli zaobserwujesz objawy u siebie lub swoich bliskich.

Koronawirus w Polsce

Koronawirus Sars-CoV-2, który pojawił się pod koniec 2019 roku w Chinach, jest dziś obecny także w Polsce. Według oficjalnych danych na 16. marca zachorowało już przynajmniej 1905 osób. Wirus wywołuje chorobę COVID-19 czyli zapalenie płuc powodowane koronawirusem. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) oficjalnie potwierdziła w Polsce lokalną transmisję koronawirusa SARS-CoV-2 co oznacza, że do zakażeń dochodzi również pomiędzy osobami, które nie wyjeżdżały z kraju. Teraz także Polska jest uznana za miejsce, w którym można się zakazić koronawirusem. Po pierwszych przypadkach odnotowanych w Zielonej Górze, Szczecinie czy Ostródzie, liczba pacjentów z potwierdzonym zarażeniem koronawirusem w Polsce to według oficjalnych danych na 14 marca, przynajmniej 1905 osób zarażonych, w tym 26 przypadków śmiertelnych. Część z chorych zaraziła się poza granicami kraju, część nabyła wirusa już w Polsce. Przykładowo, pierwsza śmiertelna ofiara koronawirusa w Polsce, kobieta z podpoznańskiego Puszczykowa, zaraziła się po spotkaniu z koleżanką, która wróciła z wycieczki do Włoch. Zarazić można się zatem Polsce, dlatego konieczne jest zachowanie najwyższej ostrożności, ścisłe przestrzeganie higieny, unikanie kontaktu z chorymi, mycie i dezynfekcja rąk oraz przestrzeganie zaleceń. Zamknięto przedszkola szkoły i uczelnie, teatry, kina, ograniczono działalność centrów handlowych, odwołano imprezy masowe i sportowe, w tym rozgrywki piłkarskiej ekstraklasy. Zamykane są kolejne instytucje, w wielu firmach wprowadzony tryb zdalnej pracy z domu, zaleca się unikanie miejsc publicznych celem zminimalizowania ryzyka zarażenia. Na terenie kraju wprowadzono stan zagrożenia epidemiologicznego, zakazano zgromadzeń większych niż 50 osób, zawieszono liniowe połączenia lotnicze z zagranicą i zamknięto granice dla obcokrajowców. Wszystkie lokale gastronomiczne mogą sprzedawać jedzenie tylko na wynos lub z dowozem. Liczba osób chorych na COVID-19 wciąż rośnie, jednak jak poinformowały źródła rządowe, są już także dobre wiadomości - już przynajmniej kilkanaście osób udało się wyleczyć.

Koronawirus - jak się nie zarazić

Koronawirus SARS CoV-2, który początkowo przedstawiany był jako wirus z Wuhan, przenosi się drogą kropelkową czyli podczas kaszlu lub kichania poprzez wydzielinę oddechową (aerozol plwociny) osoby zakażonej a także z wydalinami (kał i mocz). Zarazić można się poprzez bliski kontakt z osobą chorą lub powierzchnią, na której chory pozostawi koronawirusa. Jeśli po dotykaniu takiej powierzchni nie usuniemy wirusa z rąk, ale przeniesiemy go na twarz, lub bezpośrednio do ust np. podczas jedzenia, sami prosimy się o zarażenie. Co więc robić, by się nie zarazić? Przede wszystkim unikać kontaktu z osobami chorymi lub wykazującymi objawy zarażenia koronawirusem. Do objawów zalicza się kaszel, gorączkę i duszności (trudności w oddychaniu), mogą wystąpić także zmęczenie, biegunka lub bóle mięśniowe. Ważne, by do potencjalnych nosiciela wirusa nie zbliżać się na bliżej niż 2 metry i nie pozostawać w kontakcie dłużej niż 15 minut. Jeśli zaistnieje taka konieczność, można użyć specjalnej maski, jednak ochronę dadzą wyłącznie maski antywirusowe zaopatrzone w specjalny filtr, użytkowane i utylizowane zgodnie z zaleceniami. Maseczki chirurgiczne, noszone na ulicach przez osoby zdrowe nie zwiększają ich bezpieczeństwa, za to mogą działać wprost odwrotnie. Więcej o maskach dowiesz się tutaj - czy maski działają na koronawirusa?

Jednym z podstawowych sposobów ochrony przed koronawirusem jest odpowiednie mycie rąk. Czynność, którą powinniśmy dokładnie wykonywać przez przynajmniej 30 sekund przy użyciu ciepłej wody i mydła lub, gdy nie mamy takiej możliwości, dezynfekcja płynem o zawartości 60-64% alkoholu. Mycie i dezynfekcja rąk pozwoli pozbyć się koronawirusa z dłoni, gdy jednak przez dłuższy czas nie ma takiej możliwości, np. w podróży, należy pilnować się by nie dotykać rękoma twarzy i ust, i skorzystać z pierwszej możliwej sposobności by zadbać o czystość. Ścisłe stosowanie się do zasad higieny powinno dotyczyć także przygotowywania potraw. Według WHO nie ma dowodów na to, by koronawirus SARS CoV-2 mógł przenosić się za pośrednictwem żywności, wirus na zainfekowanej powierzchni może przetrwać bez sprzyjających warunków tylko kilka godzin. W przypadku mięsa i produktów surowych obróbka w odpowiedniej temperaturze (np. 60 stopni przez 30 minut) eliminuje zagrożenie mikrobiologiczne. Tradycyjne metody przygotowania potraw powinny więc eliminować ewentualne zagrożenie. Podczas i po przygotowywaniu żywności należy dokładnie myć ręce, naczynia i narzędzia kuchenne, oraz deskę i kuchenny blat.

Najlepszym pomysłem na ochronę przed koronawirusem jest pozostanie w domu i ograniczenie wszelkich kontaktów z otoczeniem do minimum. Wszelkie spotkania towarzyskie odłóżmy na bezpieczniejszą okazję. Jeśli już z konieczności wybierzemy się do sklepu lub w miejsce publiczne, warto zachować odpowiednia odległość od innych osób, np. w kolejce do kasy. Zaleca się dokładnie zdezynfekować ręce, a także powierzchnie na których mogliśmy przynieść do domu zagrożenie. Zaleca się zakładanie rękawiczek jednorazowych przy tankowaniu samochodów (uchwyty dystrybutorów paliwa) i podczas zakupów w sklepach samoobsługowych (wózki na zakupy), otwieranie drzwi łokciem, bez dotykania klamek. Przestrzeganie zasad higieny osobistej będzie chronić nas nie tylko przed koronawirusem, ale także przed grypą i innymi chorobami przenoszonymi drogą kropelkową.

Od 25 marca obowiązuje zalecenie o zakazie poruszania się w grupach powyżej 2. osób (nie dotyczy bliskiej rodziny), zaleca się pozostanie w domach i ograniczenie aktywności a świerzym powietrzu do minimum. Rząd wprowadził specjalnie zalecenia, obowiazują liczne ograniczenia i przepisy mające maksymalnie ograniczyć ilość kontaktów międzyludzkich.

W przypadku zaplanowanych wizyt w placówkach ochrony zdrowia, jeśli sytuacja na to pozwala, warto skorzystać z możliwości telemedycyny. Konsultacja z lekarzem poprzez teleporady jest zalecana choćby w przypadku potrzeby kontynuacji leczenia i wystawienia kolejnych recept, skierowań oraz interpretacji wyników badań, potrzeby konsultacji z psychologiem czy dietetykiem.

Źródłem zagrożenia może być też powierzchnia najczęściej obecnie używanego sprzętu elektronicznego - telefonu. Telefon należy dezynfekować i starać się nie korzystać z niego podczas posiłków. Codziennie powinniśmy czyścić, a najlepiej dezynfekować płynem na bazie alkoholu, także klawiatury komputerów i laptopów, ekrany tabletów.

Koronawirus - co robić przy objawach choroby

Jeśli występują objawy typowe dla choroby wywoływanej przez koronawirusa, czyli gorączka powyżej 38 stopni, kaszel i duszności, należy bezzwłocznie skontaktować się telefonicznie z najbliższą Powiatową Stacją Sanitarno-Epidemiologiczną (PSSE) i pozostać w odosobnieniu. Ministerstwo zdrowia uruchomiło także infolinię 800 190 590, gdzie uzyskać można potrzebne informacje dotyczące koronawirusa i zasad postępowania w przypadku choroby. Jeśli PSSE zaleci zgłoszenie się do szpitala zakaźnego i będziesz przemieszczać się do tej placówki medycznej unikaj komunikacji publicznej. U większości zakażonych objawy infekcji będą przebiegać łagodnie, podobnie do przeziębienia i wówczas PSSE może zalecić jedynie pozostawanie w odosobnieniu do czasu wyzdrowienia, samoobserwację i leczenia objawowe.