Stomię, czyli chirurgicznie wytworzone połączenie części jelita z powierzchnią ciała lekarz może zlecić z wielu powodów. Czym jest stomia, jakie są jej rodzaje i kiedy się ją stosuje?

Stomia, czasami nazywana sztucznym odbytem, to chirurgicznie powstałe połączenie światła jelita ze skórą. Najczęściej wytwarza się ją w konsekwencji leczenia operacyjnego związanego z koniecznością usunięcia fragmentu jelita w przebiegu nowotworu jelita grubego, chorób zapalnych, polipowatości jelita grubego czy choroby Leśniowskiego-Crohna. Od tego momentu wypróżnianie i wydalanie gazów odbywa się przez wyłonioną stomię. Brak możliwości kontrolowania wypróżnień i wydalania gazów oznacza korzystanie pacjenta ze specjalnego worka stomijnego.
Najczęściej spotykane typy stomii:
- ileostomia - operacyjne wyprowadzenie fragmentu jelita cienkiego na powierzchnię brzucha. Wykonuje się ją po usunięciu jelita grubego i odbytu;
- kolostomia – rodzaj przetoki zwany odbytem brzusznym. Wykonuje się ją, gdy kawałek twojego jelita grubego musi zostać operacyjnie usunięty. Wtedy jego pozostałą część wyłania się na przednią ścianę powierzchni brzuch.

Z reguły stomię wytwarza się na stałe, jednak stomie czasowe zakłada się także przy niektórych operacji na jelitach, podczas których wykonuje się zespolenie dwóch różnych fragmentów jelita. W takiej sytuacji chirurg może zdecydować o czasowym założeniu stomii powyżej zespolenia, aby były lepsze warunki do pełnego zagojenia. Wskazaniem do założenia stomii są też rozległe urazy jamy brzusznej z przerwaniem ciągłości przewodu pokarmowego.
Po założeniu stomii bardzo istotna jest odpowiednia dbałość o jej higienę. Do zaopatrzenia stomii służy sprzęt stomijny w formie różnorodnych płytek i worków, które ściśle przylegają do skóry wokół stomii i są tak zaprojektowane by bezpiecznie odbierać treść jelitową. Zazwyczaj stomię umieszcza się w środkowej lub dolnej części jamy brzusznej. Kolostomia najczęściej znajduje się po stronie lewej, a ileostomia po prawej.

Po założeniu stomii może dojść do powikłań, a najczęściej są to przepukliny okołostomijne, wypadanie stomii oraz jej zwężenie. Niekiedy potrzebne są ponowne zabiegi operacyjne.

Stomia, jeśli chory nie poinformuje o tym sam, nie jest widoczna dla otoczenia. Można ją łatwo ukryć pod ubraniem. Kluczowe jest odpowiednie dbanie o szczelność stomii tak, aby nieprzyjemny zapach nie wydobywał się z jej wnętrza. Wiele osób obawia się o ewentualną aktywność fizyczną po założeniu stomii. Po okresie rehabilitacji pooperacyjnej nie ma żadnych przeciwskazań do normalnej aktywności fizycznej.