Tętniak mózgu: objawy, operacja i rokowania

Tętniak mózgu to wciąż trudno diagnozowana choroba. Może zaatakować w każdym wieku, a często nie daje objawów aż do momentu wystąpienia krwawienia lub krwotoku podpajęczynówkowego. Dopiero wtedy pojawiają się sygnały. Czy jesteśmy wobec niego bezradni?

Tętniak mózgu określany jest często mianem tętniaka wewnątrzczaszkowego lub tętniaka naczyń mózgowych. Jest to choroba tętnic mózgu. Tętniak powstaje na skutek osłabienia jednej z warstw budujących tętnicę. Krew płynąca pod ciśnieniem tworzy uwypuklenie naczynia doprowadzającego krew do mózgu. Czasem może się ono powiększać, a w konsekwencji pęknąć.

Nadal nie wyjaśniono, dlaczego niektóre osoby mają większą skłonność do tętniaków. Wśród przyczyn tętniaka mózgu wymienia się przede wszystkim wrodzone nieprawidłowości budowy ściany tętnic i miażdżycę. Istnieją dwa rodzaje tętniaków mózgu: workowate (stanowiące 80 procent wszystkich) oraz wrzecionowate, które występują znacznie rzadziej.

Objawy tętniaka mózgu

Niestety, często do momentu wystąpienia krwawienia lub krwotoku podpajęczynówkowego tętniak może nie dawać żadnych sygnałów. Dopiero przy znacznych rozmiarach lub krwawieniu, w zależności od jego lokalizacji mogą wystąpić następujące objawy: bóle głowy, poszerzona jedna źrenica, podwójne widzenie, pogorszenie ostrości wzroku, czy opadanie powieki.

Wiele osób o posiadaniu tętniaka dowiaduje się przy jego pęknięciu, któremu towarzyszy nagły i bardzo silny ból głowy. Mogą wystąpić także nudności i wymioty, czasem światłowstręt, czy sztywność karku.

Pęknięcie tętniaka mózgu

Ryzyko wystąpienia pęknięcia zależy przede wszystkim od jego właściwości oraz pacjenta. Bardziej narażone są kobiety i osoby w starsze. Wpływ mają też predyspozycje rodzinne (krewni osób z krwawieniem podpajęczynówkowym są kilkukrotnie bardziej narażeni wystąpieniem choroby). Do czynników, które mogą predysponować do pęknięcia tętniaka mózgu należą: nadciśnienie tętnicze, a dodatkowo rokowanie pogarszają palenie tytoniu i nadużywanie alkoholu.

Do pęknięcia dochodzi najczęściej: w trakcie wysiłku fizycznego, picia kawy, wydmuchiwania nosa, stosunku seksualnego czy silnego zdenerwowania.

Diagnostyka

Wyróżniamy dwie metody diagnozujące występowanie tętniaków mózgu. Jest to wykonanie angiografii tomografii komputerowej (potocznie angio-TK) lub angiografii rezonansu magnetycznego (angio-MR). Po wykonaniu badań lekarz w konsultacji z neurochirurgiem ustala rozpoznanie, a następnie podejmuje decyzję o leczeniu zabiegowym lub okresowych wizytach u neurologa celem śledzenia rozwoju tętniaka.

W momencie pęknięcia tętniaka i krwawienia podpajęczynówkowego rozpoznanie ma charakter wywiadu oraz badań obrazowych: angiografii tomografii komputerowej i angiografii rezonansu magnetycznego.

Leczenie tętniaka mózgu

Są dwie metody leczenia tętniaków mózgu: operacyjne założenie klipsa na szyjkę tętniaka (operacyjne otwarcie czaszki) oraz zabieg neuroradiologiczny tzw. embolizacja (niewymagający otwarcia czaszki zabieg polegający na wypełnieniu tętniaka sprężynkami za pomocą cewnika wprowadzanego przez tętnicę udową).

W efekcie obu metod tętniak jest wyłączony z krążenia, co uznawane jest za jego wyleczenie. Po tych zabiegach dalsze leczenie nie jest konieczne. Pacjent znajduje się pod opieką lekarza neurologa, który decyduje o ewentualnych badaniach okresowych sprawdzających, czy średnica tętniaka się nie powiększa.