Zadbaj o zdrowie: fizjoprofilaktyka.

Fizjoprofilaktyka to obszar działań w fizjoterapii mający na celu zapobieganie zmianom przeciążeniowym, inwolucyjnym i urazom aby pomóc naszym podopiecznym utrzymać optymalny poziom zdrowia i kondycji - mówi dr n. med. Remigiusz Rzepka, specjalista Enel-Sport. Dowiedz się jak zadbać o zdrowie zanim pojawi się problem.

Dlaczego fizjoprofilaktyka jest potrzebna?

- W dotychczasowym postrzeganiu zdrowia człowieka, standardem jest systematyczny monitoring określonych obszarów funkcjonowania organizmu, takich jak układ krążenia, oddechowy czy obszar stomatologiczny, przeprowadzając np. okresowo badania krwi, sprawdzając stan uzębienia. Obserwując rosnące statystki ilości konsultacji w obszarze narządu ruchu czy urazów przeciążeniowych, coraz częściej wskazuje się na potrzebę działań profilaktycznych kierowanych do szerokiego spektrum zainteresowanych tego rodzajem działań.

Co nowego wnosi fizjoprofilaktyka?

Fizjoprofilaktyka różni się od fizjoterapii w klasycznym rozumieniu czasem podjęcia działania. Zazwyczaj osoba trafiająca na konsultację fizjoterapeutyczną zgłasza się z jasno określonym problemem, jest to na przykład ból albo stan po zabiegu. Natomiast konsultacja fizjoprofilaktyczna może być porównana do „badania okresowego” czy "okresowego przeglądu" układu ruchu, które pozwala uchwycić zwiększone ryzyko wystąpienia przeciążenia albo wręcz z dużym prawdopodobieństwem je przewidzieć.

Jak działa fizjoprofilaktyka?

Termin fizjoprofilaktyka obejmuje dwa obszary: badanie przesiewowe i ocenę ryzyka wystąpienia dysfunkcji oraz działania mające na celu obniżenie ryzyka wystąpienia dysfunkcji w zależności od zidentyfikowanych czynników ryzyka. Fizjoprofilaktyka może działać w różnych aspektach, od sportu dzieci i młodzieży, przez działania ukierunkowane na obniżenie częstotliwości występowania zespołów przeciążeniowych kręgosłupa, aż po prewencję upadków osób starszych. 

Od czego trzeba zacząć?

Pierwszy etap fizjoprofilaktyki obejmuje określoną formę oceny jak np.: wywiad, badanie przesiewowe, elementy badania fizjoterapeutycznego, testy funkcjonalne. Zebrane wyniki pozwalają zaplanować aktywne formy terapii czy ćwiczenia mające na celu obniżyć ryzyko wystąpienia urazów czy przeciążeń. Kolejny etap to najczęściej instruktaż ćwiczeń z zakresu poprawy mobilności, zakresu ruchu, koordynacji i stabilności oraz wprowadzenie ćwiczeń poprawiających określone zdolności motoryczne jak siła, wytrzymałość siłowa, koordynacja i stabilność. 

Czy można ukierunkować fizjoprofilaktykę np. pod daną dyscyplinę sportu?

W zależności od specyfiki aktywności, dyscypliny sportowej naszych pacjentów czy podopiecznych zalecane są dodatkowe ćwiczenia, ukierunkowane na dyscyplinę sportową lub aktywność zawodową i czynności dnia codziennego. Uzupełnieniem zaplanowanych ćwiczeń jest edukacja w kwestii zachowań i nawyków ruchowych. Jak pokazują badania i statystyki, dzięki takim programom ćwiczeń  można znacząco obniżyć ryzyko wystąpienia urazów czy zmian przeciążeniowych, co jest podstawowym celem naszego działania.

 

dr.n.med. Remigiusz Rzepka: Absolwent Akademii Wychowania Fizycznego w Katowicach z tytułem magistra z rehabilitacji oraz Uniwersytetu Medycznego w Łodzi z tytułem doktora nauk medycznych w obszarze fizjoterapii. Był trenerem przygotowania fizycznego piłkarskiej Reprezentacji Polski (2011-2018). Jest wykładowcą studium podyplomowego AWF w Katowicach. Posiada bogate doświadczenie w zakresie oceny fizjoterapeutycznej, funkcjonalnej i motorycznej sportowców, m. in. reprezentacji narodowej w koszykówce, siatkówce, futsalu, piłki nożnej, drużyn ekstraklasy. Uczestnik licznych sympozjów szkoleniowych i naukowych poświęconych zagadnieniom rehabilitacji. Swoje materiały publikuje w periodykach i czasopismach naukowych.