Najczęstszą przyczyną alergicznego nieżytu nosa są alergeny pyłków traw (katar sienny, pyłkowica). Ich okres pylenia w Polsce zaczyna się w kwietniu i trwa do września. Dla alergików późna wiosna i lato są utrapieniem.

Alergia na pyłki traw

Już początek kwietnia może oznaczać, że w powietrzu pojawiają się pyłki traw. Niskie stężenie pyłków nie powoduje jeszcze objawów klinicznych, przeważnie występują one po osiągnięciu stężenia 20 ziaren pyłku traw na metr sześcienny powietrza. Główny okres pylenia traw w naszym regionie przypada na drugą połowę maja, czerwiec oraz pierwszą połowę lipca. Pylą wtedy rośliny zielne, czyli zioła i trawy, a wśród nich babka lancetowata, pokrzywa i szczaw. Trawy są roślinami wiatropylnymi, łatwo się rozmnażają i nie mają problemów z przetrwaniem, nawet w niekorzystnych warunkach. Nie wszystkie pyłki alergizują tak samo. W znacznie mniejszym stopniu zagrożeniem dla człowieka są pyłki przenoszone przez owady. Utrapieniem dla alergików są te, przenoszone przez wiatr. Najczęściej są to pyłki traw, ale też drzew: topoli, brzozy, wierzby, leszczyny i innych.
Niestety liczba osób z alergią wziewną na pyłki roślin rośnie. Sprzyja temu postępująca urbanizacja, a wraz z nią większe zanieczyszczenie powietrza. Warto zgłosić się do alergologa i wykonać badania.

Alergia na pyłki objawy

Najczęstszą przyczyną alergii na pyłki są pyłki traw. Mimo występowania ich różnych gatunków, pyłki są spokrewnione, a alergeny w nich zawarte mają praktycznie identyczną budowę. Dlatego też wywołują u chorych podobne reakcje. Uczulenie na alergeny pyłku traw wywołuje alergiczny nieżyt nosa (katar sienny, katar alergiczny) oraz zapalenie spojówek. U chorych uczulonych na alergeny pyłku traw dominują objawy typowe dla okresowego alergicznego nieżytu nosa i zapalenia spojówek:

  • obfita wodnista wydzielina z nosa
  • świąd i zaczerwienienie nosa
  • kichanie    
  • łzawienie oczu
  • zaczerwienienie spojówek
  • może wystąpić stan podgorączkowy

Oprócz powyższych objawów, szczególnie u osób z niedrożnością nosa, mogą wystąpić inne symptomy charakterystyczne dla astmy pyłkowej. Zaliczamy do nich: swędzenie oczu, uczucie duszności, napadowy kaszel alergiczny w różnych formach, świszczący oddech, uczucie ucisku w klatce piersiowej oraz reakcje skórne (np. zaczerwienienie skóry).

Co pyli w maju?

Każdy sezon jest inny pod względem natężenia pylenia. Czynnikiem determinującym jest pogoda, przede wszystkim deszcz. Z punktu widzenia alergików, najgorsze są upalne, wietrzne lata pozbawione deszczu. Maj to zdecydowanie jeden z najpiękniejszych miesięcy w roku kalendarzowym., ale nie dla alergików. Pyłki roślin, jako powszechne alergeny, dokuczają w sezonie pylenia. W maju kończy się sezon pylenia brzozy oraz wierzby, dlatego uczuleni na nie alergicy mogą odetchnąć. Jednocześnie wtedy pylą dęby i buki. Iglaste świerki i sosny też są aktywne w maju, ale ich pyłek nie uczula, tylko podrażnia błony śluzowe nosa i spojówek.

Leczenie alergii na pyłki - lekarz alergolog

Aby potwierdzić uczulenie na alergeny pyłków traw należy udać się na konsultację do lekarza alergologa. Na podstawie przeprowadzonego wywiadu oraz wykonanego punktowego testu skórnego specjalista postawi odpowiednią diagnozę. Dodatkowo lekarz może wykonać badanie nosa, które pozwala ocenić, czy pacjent ma obrzęk błony śluzowej pokrytej wodnistą wydzieliną. Najistotniejsze, jak w przypadku każdej choroby alergicznej, jest unikanie przez pacjenta alergenów. Lekarz alergolog po postawieniu diagnozy wdroży odpowiednią terapię. Przy silnych objawach alergii przyjmuje się leki antyhistaminowe, zmniejszające częstotliwość ataków alergicznych. Bardzo silne objawy alergii z reguły leczy się preparatami sterydowymi. Ponadto stosuje się leki przynoszące ulgę. Można wspomagać się płukaniem nosa i przemywaniem oczu.

Zapobieganie objawom alergii

Niezwykle istotne jest regularne śledzenie kalendarza pyleń oraz komunikatów dla alergików. Przedstawiają one okresy pylenia z podziałem na poszczególne miesiące oraz wysokość stężenia pyłków danych roślin. Kalendarz pyleń przez cały rok pokazuje, kiedy możemy obawiać się największego stężenia alergenów w powietrzu i pozwala przygotować się na uciążliwy sezon pylenia. Należy unikać kontaktu z roślinami, gdy pylą najmocniej. Wiedząc, że jesteśmy uczuleni, można skorzystać z dostępnych leków łagodzących objawy alergii. Warto stosować maseczkę ochronną (zakrywającą nos i usta) oraz okulary zabezpieczające oczy. Choć przebywanie na zewnątrz jest udręką dla alergika, nie da się go uniknąć. Można jednak zastosować kilka metod minimalizujących objawy uczulenia - po powrocie do domu warto zmyć z siebie pyłki i przebrać się. Wskazane jest wietrzenie pomieszczeń przy niższym stężeniu pyłków, czyli nocą oraz zamykanie okna w ciągu dnia. Pomocna może być dieta bogata w kwasy tłuszczowe omega-3 oraz białka. Jej składniki wzmocnią układ odpornościowy, co wpłynie pozytywnie na łagodzenie objawów uczulenia.

Planując urlop, warto wybrać się w wysokie góry, bądź nad morze, gdzie stężenie pyłków jest niższe.

zobacz też: Czerwiec alergików - co pyli w maju?