Talasoterapia to „leczenie morzem”. Jest to kompleksowa terapia wykorzystująca dobroczynne działanie morza i klimatu morskiego na organizm człowieka. W jakich schorzeniach może być pomocna i czy można się jej poddać w Polsce?

Talasoterapia - co to jest?

Określenie „talasoterapia” pochodzi od greckich słów: thalassa (morze) i therapea (terapia, pielęgnacja, opieka), więc dosłownie można je przetłumaczyć jako „terapię morzem”. Nazwa ta została wprowadzona przez dr. Josepha de La Bonnardiere w pracy doktorskiej z 1865 roku. Terminem tym określił on leczenie chorób w klimacie morskim i za pomocą kąpieli w wodzie morskiej. Naukowe potwierdzenie oddziaływania wody morskiej na organizm ludzki zawdzięczamy René Quintonowi, który w 1897 r. udowodnił, że skład mineralny wody morskiej jest bardzo podobny do osocza ludzkiej krwi (poza różnicą w zasoleniu), co umożliwia nam absorbować na drodze osmozy wszystkie cenne związki zawarte w morzu.

W zabiegach talasoterapii wykorzystuje się jednak nie tylko wodę i sól morską, ale też wiele innych czynników pochodzenia morskiego, takich jak piasek, algi, muł (błoto) z dna czy jonizowane powietrze. Z tego powodu już samo przebywanie w klimacie morskim, oddychanie nasyconą jodem bryzą, kąpiele w morzu czy chodzenie boso po piasku są rodzajem talasoterapii. W sposób kompleksowy i holistyczny oddziałuje ona na cały organizm – relaksuje, łagodzi napięcia i stres, wspomaga układ oddechowy, zapobiega chorobom serca i naczyń krwionośnych, zwiększa odporność, ma też pozytywny wpływ na skórę (np. w dermatologii stosuje się składniki mineralne pozyskiwane z Morza Martwego i Morza Śródziemnego). Składniki pochodzenia morskiego są też stosowane w zabiegach i kosmetykach SPA/thalasso – za szczególnie cenne jest uważane błoto z Morza Martwego, które dzięki wysokiej zawartości chlorku magnezu, chlorku sodu oraz pierwiastków, takich jak jod, brom czy siarka, przynosi poprawę w schorzeniach dermatologicznych, takich jak łuszczyca czy atopowe zapalenie skóry, działa detoksykująco, normalizuje też pracę gruczołów łojowych wspomagając leczenie skóry trądzikowej. 

Talasoterapia obejmuje wiele różnych zabiegów oraz korzyści wynikające już z samego pobytu nad morzem – składają się na nią:

  • hydroterapia (np. kąpiele w wodzie morskiej – w basenach lub specjalnych wannach, hydromasaże, natryski, masaże podwodne, płaszcze solankowe, polewania),
  • klimatoterapia (przebywanie w klimacie morskim),
  • aerozoloterapia (wdychanie powietrza bogatego w naturalną zawiesinę wody morskiej – są ro drobinki wody z solami mineralnymi, które nawilżają błony śluzowe układu oddechowego),
  • peloidoterapia (wykorzystuje się w niej paleoidy, czyli naturalne substancje organiczne i mineralne powstałe w procesach geologicznych w skorupie Ziemi, np. glinki, piasek morski, osad z dna morskiego – robi się z nich np. okłady, błoto morskie jest powszechnie stosowane w zabiegach SPA i kosmetykach do domowej pielęgnacji), 
  • helioterapia (ekspozycja na słońce pobudzająca w skórze produkcję witaminy D, pod warunkiem że jest przeprowadzana z umiarem i w bezpieczny sposób, z zastosowaniem kremu ochronnego, słońce działa też antydepresyjnie),
  • muzykoterapia relaksująca (w przypadku talasoterapii kojącą „muzyką” jest szum fal czy odgłosy nadmorskich ptaków), 
  • kinezyterapia (leczenie ruchem, np. gimnastyka w wodzie morskiej, spacery brzegiem morza), 
  • fitoterapia (wykorzystanie roślin morskich i nadmorskich w zabiegach i kosmetykach, przede wszystkim alg bogatych w substancje odżywcze i sole mineralne – tzw. algoterapia), 
  • terapia z wykorzystaniem surowców pochodzenia zwierzęcego (np. zabiegi talasoterapii na bazie masy perłowej czy kawioru).

W jakich chorobach może pomóc talasoterapia?

Przebywanie nad morzem – wdychanie jodu, spacery boso po piasku i morskie kąpiele (bądź moczenie nóg) – ma pozytywny wpływ na cały organizm i jest zalecane każdej osobie, chociażby ze względu na działanie relaksacyjne i hartujące. Natomiast specjalnie opracowane programy zabiegowe, przeprowadzane w ośrodkach talasoterapii bądź SPA pod nadzorem fizjoterapeuty i lekarza, pomagają w leczeniu wielu schorzeń i problemów zdrowotnych, takich jak: 

  • choroby dróg oddechowych, np. astma, obturacja płuc – przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP), 
  • niedoczynność tarczycy,
  • choroby sercowo-naczyniowe, 
  • choroby układu krążenia,  
  • osteoporoza,
  • nadciśnienie, 
  • reumatyzm,
  • nerwice,
  • depresja, 
  • bezsenność, 
  • obniżenie odporności,
  • przewlekły stres,
  • schorzenia ortopedyczne, bóle kości i stawów, rekonwalescencja po złamaniach, 
  • schorzenia dermatologiczne, np. łuszczyca, grzybica, AZS,
  • żylaki i obrzęki nóg,
  • otyłość i nadwaga. 

Talasoterapia nie jest natomiast wskazana w przypadku nadczynności tarczycy, ostrych stanów zapalnych skóry, padaczki fotogennej, podczas przyjmowania leków fotouczulających. Względnym przeciwwskazaniem jest ciąża (niezbędna jest wcześniejsza konsultacja lekarska). 

Talasoterapia w Polsce – czy jest możliwa i skuteczna?

Talasoterapia rozwinęła się szczególnie w krajach akwenu Morza Śródziemnego (Francja, Tunezja, Hiszpania) oraz nad Morzem Martwym (Izrael) – ze względu na ciepły i suchy klimat oraz wysokie zasolenie wody morskiej i jej temperaturę (powyżej 30 stopni C). Tuż nad brzegiem morza powstały tam liczne ośrodki i hotele specjalizujące się w talasoterapii, wykorzystujące do zabiegów i w basenach świeżą wodę morską. Talasoterapia w Polsce jest też możliwa, ale głównie polega na odtworzeniu warunków panujących nad morzem w zabiegach SPA, thalasso czy odnowy biologicznej. Są to na przykład: kąpiele w wodzie solankowej, bicze wodne, hydromasaże w wannie, okłady z błota (najczęściej z Morza Martwego). Dlatego tak naprawdę można z nich korzystać nie tylko nad morzem, ale w całym kraju, w hotelach SPA. Warto jednak wybrać się nad Bałtyk, aby docenić korzyści płynące z naturalnej talasoterapii: wdychania morskiego powietrza, spacerów boso po piasku czy kąpieli. Nawet jeśli nie masz odwagi pływać w Bałtyku ze względu na niską temperaturę wody, warto brodzić w niej po kolana – to świetny hydromasaż! W uzdrowiskach i sanatoriach znajdziesz też bogatą ofertę zabiegów i programy terapeutyczne dla osób z różnymi schorzeniami, które wykorzystują między innymi elementy talasoterapii. Są one polecane i skuteczne przede wszystkim w chorobach dróg oddechowych i układu krążenia. 

  
Źródła: 
Anna Kiełtyka-Dadasiewicz, Małgorzata Gorzel, Elementy talasoterapii
i możliwości ich rozwoju w kosmetologii, 1 / 2015 / vol. 4 48 Kosmetologia Estetyczna, http://aestheticcosmetology.com/wp-content/uploads/2019/02/ke2015.1-2.pdf
Mgr Iwona Jakubiak, Talasoterapia i skarby z morskich głębin, Panacea Nr 3 (40), lipiec-wrzesień 2012, s. 13-15